Provincie Zeeland start samen met Caeli een tweejarige pilot om ammoniak en luchtkwaliteit in de provincie nauwkeuriger in kaart te brengen. Door satellietdata, grondmetingen en kunstmatige intelligentie te combineren, ontstaat voor het eerst een gebiedsdekkend beeld van ammoniakconcentraties in Zeeland. De sensoren die hiervoor worden ingezet, komen uit Zeeland zelf: ze worden geproduceerd door Environmental Monitoring Systems (EMS) BV in Sint-Annaland.
Aanleiding voor de pilot
Zeeland beschikt momenteel niet over een eigen provinciaal meetnetwerk voor ammoniak. Voor de onderbouwing van natuurherstel- en stikstofreductiemaatregelen is betrouwbare, gebiedsdekkende data echter onmisbaar. Met deze pilot onderzoekt de provincie hoe innovatieve meetmethoden kunnen bijdragen aan toekomstige monitoring en beleidsontwikkeling.
Werking: satellieten, sensoren en AI gecombineerd
De pilot maakt gebruik van de Caeli TerraSense Intelligence Layer. Dit systeem combineert metingen van ammoniak van Europese satellieten met metingen van grondsensoren, historische data en meteorologische informatie tot een completer beeld dan met losse meetpunten alleen mogelijk is.
Als onderdeel van de pilot worden vier meetlocaties ingericht rondom de twee overbelaste Natura 2000-gebieden De Manteling van Walcheren en De Kop van Schouwen. Deze locaties worden gebruikt om de satellietwaarnemingen te controleren en de modellen verder te verfijnen, aangevuld met data uit landelijke meetnetten en andere onderzoeksprojecten.
Planning en doel
De pilot start medio oktober 2026 en loopt twee jaar. In die periode wordt ook onderzocht hoe een toekomstig Zeeuws monitoringsnetwerk voor ammoniak en luchtkwaliteit eruit zou kunnen zien. Gedeputeerde Wilfried Nielen benadrukt het belang van dit inzicht voor de bredere Zeeuwse stikstofaanpak: goede data is volgens hem een voorwaarde om afgewogen keuzes te kunnen maken voor natuurherstel, landbouw, economie en vergunningverlening.
De pilot sluit aan bij het Zeeuwse stikstofplan dat eind vorig jaar is vastgesteld, waarin is afgesproken dat Zeeland toewerkt naar een aantoonbare en geborgde daling van de stikstofuitstoot.
Een primeur voor Zeeland
Voor Caeli is dit een bijzonder project: nog niet eerder kreeg een Nederlandse provincie een volledig gebiedsdekkend beeld van ammoniakconcentraties. De inzichten die in Zeeland worden opgedaan, kunnen als voorbeeld dienen voor andere provincies en boerenorganisaties die serieus werk willen maken van stikstofreductie.
Wilt u meer weten over de TerraSense Intelligence Layer of over de mogelijkheden voor uw eigen provincie of gemeente? Neem gerust contact op met Martin Smit, martin@caeli.nl of 06-55772285.
Bron:
Provincie Zeeland – “Zeeland zet sensoren en satellieten in voor strijd tegen stikstof met technologie van Zeeuwse bodem” (gepubliceerd 25 juni 2026)
